ၿမိဳ႕မ်ားစြာထဲမွ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သည္ ဘာေၾကာင့္ စည္ကားဆံုးၿမိဳ႕ျဖစ္ေနသနည္း
အေျဖရွာၾကည့္ေတာ့ လူေနမႈထူထပ္ေနျခင္းနဲ႔
လူတန္းစားအလႊာအသီးသီးရွိျခင္းဆိုတဲ့အေပၚတြင္ မူတည္ေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။
ခ်မ္းသာေသာ လူေတြခ်ည္းပဲ စုေနတာမဟုတ္သလို လက္လုပ္လက္စားေတြပဲ
ရွိေနတဲ့၀န္းက်င္လည္းမဟုတ္ျပန္ပါဘူး။ လူတန္းစားအလႊာ
အသီးသီးရွိေနလို႔ပါပဲလို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်မိပါတယ္။ အရင္တုန္းကေတာ့
ရန္ကုန္ျမိဳ႕သည္ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္၏ ျမိဳ႕ေတာ္ျဖစ္ပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ အႀကီးဆုံးဆိပ္ကမ္းျမိဳ႕လည္း ျဖစ္တယ္။
လတၱီတြဒ္ ေျမာက္ ၁၆ ံ ၄၆ ႏွင့္ ေလာင္ဂ်ီတြဒ္ အေရွ႕ ၉၆ ံ ၁၀ ဆုံရာမွာ
တည္ရိွပါတယ္။ ရန္ကုန္ျမစ္ေခၚ လႈိင္ျမစ္ႏွင့္ ပုဇြန္ေတာင္ေခ်ာင္း၊
ပဲခူးေခ်ာင္းတုိ႔ဆုံရာ အရပ္မွာ ရွိၿပီး။ ပင္လယ္ကူးသေဘၤာႀကီးမ်ားဟာ
ပကတိအားျဖင့္ လုံျခံဳေသာ ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္းကို ၀င္ထြက္သြားလာႏုိင္ၾကတယ္ေလ၊
ရန္ကုန္ျမိဳ႔ဟာ ျပည္တြင္းေက်ာေထာက္ေနာက္ခံနယ္မ်ားႏွင့္လည္း ကုန္းလမ္း၊
ေရလမ္း၊ ေလေၾကာင္းလမ္းတုိ႔နဲ႔ ဆက္သြယ္ေရးလည္း ေကာင္းတယ္။ ေနာက္ၿပီး
ျမိဳ႕ရဲ႕ေျမာက္ဖက္ ၁၁ မုိင္မွာ ေခတ္မီေလယာဥ္စခန္းရိွျခင္းေၾကာင့္လည္း
ပိုၿပီး ထင္ရွားတယ္။ စီးပြားေရးလုပ္ရာမွာလည္း ေတာ္ေတာ္ကို အဆင္ေျပၿပီး
သြားလာေရးလည္း လြယ္ကူအဆင္ေျပတယ္ေလ။ ဒါေၾကာင့္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ကို အမ်ားက
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ တံခါးမႀကီးသဖြယ္ ျဖစ္ၿပီး ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးအတြက္
အခ်က္အျခာဌာနလည္း တစ္ခုျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္
စီးပြားေရးလုပ္လို႔ အဆင္ေျပလို႔လည္း လူတန္းစားမေရြး စုေ၀းရာေနရာအျဖစ္
သတ္မွတ္ၾကတာေပါ့။ စီးပြားေရးလုပ္တဲ့အခါမွာ ေလ့လာမိသေလာက္ တူရာတူရာ
လုပ္ငန္းမ်ားကို ေနရာတစ္ေနရာထဲမွာ ေရာင္း၀ယ္ၾကတာကို
ေလ့လာေတြ႕ရွိရျပန္တယ္။ 


အရင္ဆံုး ျမိဳ႕လယ္ေခါင္ကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္
ကၽြန္မကေတာ့ ကြန္ပ်ဴတာသမားဆိုေတာ့ အရင္ဆံုး ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ေနရာေတြ
ေျပာၾကည့္မယ္။ ကၽြန္မတို႔ ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ပတ္သက္လို႔
၀ယ္ခ်င္တယ္ေလ့လာခ်င္တယ္ဆိုရင္ အရင္ဆံုး ျမိဳ႕လယ္ေခါင္မွာရွိတဲ့
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းကို ေျပးသတိရမိၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းတစ္ေလွ်ာက္က ကြန္ပ်ဴတာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ပစၥည္းေတြ ခုေနာက္ပိုင္း
အိုင္တီပစၥည္းေတြကို တခ်ဳိ႕ဆိုင္ေတြက အရစ္နဲ႔သြင္းၿပီး
၀ယ္လို႔ရတယ္လို႔ေတာင္ ဆိုင္းဘုတ္ခ်ိတ္ျပီး တင္ထားတာ ေတြ႕ရွိရပါတယ္။
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္း ကြန္ပ်ဴတာ ေစ်းကြက္ျဖစ္ေပၚလာမႈဟာ
စီမံကိန္းတစ္ခုပံုစံမ်ဳိးမဟုတ္ဘဲ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ေျပာင္းလဲျဖစ္ေပၚလာတဲ့
လုပ္ငန္းတူမ်ား တစ္စတစ္စ စုစည္းမိရာကေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့
ေစ်းကြက္တစ္ခုျဖစ္တယ္။ ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းလမ္း၊
အေနာ္ရထာလမ္း၊ မဟာဗႏၶဳလလမ္း၊ ကုန္သည္လမ္းနဲ႔ ကမ္းနားလိမ္းတို႔ကို
အေရွ႕အရပ္ကေန အေနာက္အရပ္သို႔ သြယ္တန္းေဖာက္လုပ္ထားပါတယ္။
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းကို ယင္းလမ္းမ ေလးခုအေပၚမွာ ေျမာက္အရပ္ကေန ေတာင္အရပ္သို႔
ကန္႔လန္႔ျဖတ္ ေဖာက္လုပ္ထားပါတယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕
ၿမိဳ႕လယ္ၿမိဳ႕နယ္မ်ားမွာ ပါ၀င္တဲ့ ေက်ာက္တံတားၿမိဳ႕နယ္ထဲမွာ တည္ရွိပါတယ္။
ဘေလာက္အေနနဲ႔ အထက္၊ အလယ္၊ ေအာက္နဲ႔ ေအာက္ဆံုး(ကမ္းနားလမ္းဘေလာက္)ဆိုၿပီး
ေလးခုရွိပါတယ္။ ထင္ရွားတဲ့ အေဆာက္အအံုမ်ားအေနနဲ႔ကေတာ့
ဗိုလ္ခ်ဳပ္လမ္းဘက္မွာ အာရွပလာဇာဟိုတယ္တည္ရွိျပီး
အဲဒီဟိုတယ္နဲ႔ဆက္ေနတာကေတာ့ အာရွပလာဇာေစ်းျဖစ္ပါတယ္။ ကမ္းနားလမ္းဘက္မွာ
The Strand ဟိုတယ္ တည္ရွိပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ၃၈ လမ္းပလာဇာကလည္း ၃၈ လမ္းနဲ႔
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းႏွစ္ခုအတြင္းမွာ တည္ရွိေနပါတယ္။
ဆိပ္ကမ္းသာလမ္း အထက္ဘေလာက္၊ အေနာ္ရထာလမ္းထိပ္ဘက္ႏွင့္ အေနာ္ရထာလမ္းရဲ႕
တစ္စိတ္တစ္ေဒသတို႔မွာေတာ့ ညေနခင္းေစ်း၊ ညေစ်းလို႔ေခၚႏိုင္တဲ့
သားငါးဟင္းသီးဟင္းရြက္ ပ်ံက်ေစ်းေလးကို ေန႔လည္ ၂ နာရီ ၃ နာရီကေန ည ၉
နာရီ၀န္းက်င္အထိ ေတြ႕ရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တစ္လမ္းလံုးက
ကြန္ပ်ဴတာေရာင္း၀ယ္ေရးဆိုင္အေတာ္မ်ားမ်ားကို တစ္ေနရာထဲမွာ
၀ယ္ျခမ္းႏုိင္ေအာင္ စုစည္းေရာင္းခ်ေနသလိုပါပဲ။ အဲ ၾကိဳၾကား ၾကိဳၾကားကေတာ့
တပ္မေတာ္ခန္းမေတြမွာ ဟိုတယ္ေတြမွာ အိုင္တီနည္းပညာျပပဲြေတြ
ျပဳလုပ္က်င္းပတာကိုလည္း ေလ့လာႏိုင္ပါေသးတယ္။ ဒီေတာ့ ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းကို
ကြန္ပ်ဴတာလမ္းလို႔ေတာင္ တစ္နည္း ေခၚလို႔ရပါေသးတယ္။ ဒီျပင္ေနရာေတြမွာေကာ
မရွိဘူးလား မေမးပါနဲ႔ ရွိေတာ့ ရွိတယ္ အနည္းအက်ဥ္းေလာက္ပဲလို႔
ဆိုႏုိင္ပါတယ္။ ဆိပ္ကမ္းသာလမ္းက်ေတာ့ တစ္ဆိုင္၀င္တစ္ဆိုင္ထြက္
ေစ်းႏႈန္းေမးျမန္း၀ယ္ယူႏုိင္သလို ေစ်းႏႈန္းကလည္း တစ္ဆိုင္နဲ႔တစ္ဆိုင္
ေစ်းတင္လို႔မရေအာင္လည္း ျဖစ္ေနေတာ့ ၀ယ္သူအေနနဲ႔လည္း အဆင္ေျပလွပါတယ္။
ကဲ ေနာက္တစ္ေနရာကေတာ့ အီလက္ထေရာနစ္ပစၥည္းေတြ ၀ယ္ခ်င္လာျပီ ဆိုပါေတာ့
ဘယ္ေနရာကို သြားၾကမလဲ။ ဒီျပင္ေနရာေတြလည္း ရွိေပမယ့္ ကၽြန္မျမင္တာကေတာ့
ဘားလမ္းလို႔ေခၚတဲ့ မဟာဗႏၶဳလပန္းျခံလမ္းတစ္ေလွ်ာက္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီျပင္
လသာနားမွာလည္း ဆိုင္တစ္ခ်ဳိ႕ဖြင့္ထားတာကို ေတြ႕ရွိရပါေသးတယ္။
က်န္တဲ့ေနရာေတြကေတာ့ မရွိဘူးမဟုတ္ပါဘူး ဆိုင္ေတြရွိေပမယ့္ ဒီေနရာေတြလို
တစ္စုတစည္းထဲ မေတြ႕ရပါဘူး။ ေရွာ့ပင္းစင္တာေတြေတာ့ မေျပာလိုေတာ့ပါဘူး။
ေနရာတိုင္းေတာ့ရွိေပမယ့္ သူ႔နယ္ေျမနဲ႔သူ ရွိေနတတ္တာကို ေျပာရျခင္း
ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ ေရႊ၀ယ္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေရႊဆိုင္မ်ား
သီးသန္႔ဆိုင္သဖြယ္ ေတြ႕ရွိရတဲ့ေနရာကေတာ့ အမ်ားလည္း သိၿပီးျဖစ္တဲ့
ၿမိဳ႕ထဲလာတဲ့လမ္းတစ္ေလွ်ာက္ စံျပေကြ႕လိုက္တာနဲ႔ ဆူးေလနားအထိကို
ေရႊဆိုင္ေတြ တစ္သီတစ္တန္းႀကီးကို ေတြ႕ရွိရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္
ေငြပန္းထိမ္ဆိုင္ေတြသီးသန္႔လိုခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ၂၉ လမ္းနဲ႔ လမ္း ၃၀
ထဲမွာလည္း အသီးသီးရွိတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ေနာက္ဘာဆိုင္ေတြ ေလ့လာဦးမလဲ အဲ
ဟုတ္ၿပီ အိမ္သုပ္ေဆးတို႔ အေဆာက္အဦပစၥည္းေတြ ၀ယ္ခ်င္လာရင္ေတာ့ ၂၇ လမ္းနဲ႔
၂၈ လမ္းမွာ ေစ်းေမး၀ယ္ယူႏုိင္ပါေသးတယ္။ ေနာက္ အထည္အလိပ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး
စက္ခ်ဳပ္ဆိုင္ေတြအတြက္ ပစၥည္းေတြလိုခ်င္ရင္ေတာ့ သိမ္ၾကီးေစ်းမွာ
၀ယ္လိုက္ရံုပါပဲ။ ဒီလို တစ္ေနရာထဲမွာ တစ္စုတစည္းထဲရွိတဲ့အတြက္
၀ယ္သူေတြအတြက္ ေစ်းႏႈန္းမွန္ကန္ၿပီး ပစၥည္းအတြက္လည္း
စိတ္ႀကိဳက္၀ယ္လို႔ရတာေပါ့ မဟုတ္ဘူးလား။ ဒါမွမဟုတ္ အ၀တ္အစားေတြ
ေရာင္း၀ယ္ေဖာက္ကားခ်င္ရင္ေတာ့ မဂၤလာေစ်းနဲ႔ ယုဇနပလာဇာေတြမွာ လက္လီလက္ကား
ေစ်းႏႈန္းဆစ္ၿပီး သြားေရာက္၀ယ္ယူႏုိင္ပါေသးတယ္။
ရပ္ကြက္ေတြအတြင္းမွာ အိမ္ဆုိင္ေလးေတြ တည္ခ်င္တဲ့သူေတြက်ေတာ့
ဘယ္မွာေစ်း၀ယ္သင့္သလဲဆိုေတာ့ ပစၥည္းလည္း မ်ားမ်ားတစ္ခါထဲ၀ယ္မယ္
ေစ်းႏႈန္းသက္သာစြာလည္းရမယ္။ သူမ်ားဆိုင္ေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္
ေစ်းေလ်ာ့ေပးလို႔လည္းရေအာင္ ဥပမာ ဆပ္ျပာမႈန္႔တို႔လို ပစၥည္းေတြ၀ယ္ဖို႔
ေညာင္ပင္ေလးေစ်းလို႔ေခၚတဲ့ ၁၅ လမ္းထိပ္ ေအာက္ဘေလာက္မွာရွိတဲ့ေစ်းကို
ေျပးသတိရမိျပန္ပါတယ္။ မဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္မကေတာ့ ဆန္တို႔၊ ဆီတို႔၊ အာလူး၊
ၾကက္သြန္ေတြပဲ ေရာင္းခ်င္တယ္ဆိုရင္ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္အတြင္းက
ဘုရင္ေနာင္ပဲြရံုေတြမွာ ေဖာက္သည္အျဖစ္ စာရင္းသာ သြင္းထားေပေတာ့။ တခ်ဳိ႕က
အိမ္ေတြမွာ တစ္လစာ ၀ယ္ခ်င္ရင္လည္း ဘုရင့္ေနာင္ပဲြရံုမွာ ၀ယ္ျခမ္းၾကပါတယ္။
ဟုတ္ၿပီ ဘာ၀ယ္ခ်င္ေသးလဲ... စဥ္းစားလိုက္ေတာ့ ကၽြန္မတို႔
အိမ္ေထာင္ပရိေဘာဂေတြလည္း လိုခ်င္လာျပန္ေရာ... ပစၥည္းလည္း ေရြးလို႔ရေအာင္
တစ္ေနရာထဲမွာ ဘယ္ေနရာမွာ မ်ားမ်ားစားစား ေရာင္းေနသလဲ... ဟုတ္ၿပီ တာေမြမွာ
သြား၀ယ္မယ္ တာေမြအ၀ိုင္းထိပ္ကေန တာေမြဗလီ၊ တာေမြေစ်းဘက္ထိ
သမိန္ဗရမ္းလမ္းမႀကီးတစ္ေလွ်ာက္မွာေတာ့ ပရိေဘာဂပစၥည္းေတြ
ျပဳလုပ္ေရာင္းခ်ေနတာကို ေတြ႕ရွိရျပန္တယ္။ တခ်ဳိ႕က်ေတာ့
ယုဇနပလာဇာအေပၚဆံုးထပ္မွာပဲ အလြယ္တကူ၀ယ္ၾကပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္
ဆိြတီးဟုမ္းလိုဆိုင္မွာ၀ယ္မယ္ဆိုရင္ ေအာင္ဆန္းအားကစားကြင္းပတ္လည္က
ဆိုင္မွာ၀င္လို႔ရသလို ဆိုင္ခဲြေတြမွာလည္း ၀ယ္မယ္ေပါ့။ ဒါမွမဟုတ္
ပြင့္ဦးမွာ ၀ယ္ခ်င္လည္း လွည္းတန္းစိန္ေဂဟာလိုေနရာမ်ဳိးမွာလည္း တစ္ခါတေလ
ေလွ်ာ့ေစ်းနဲ႔ေရာင္းခ်တာကို ေတြ႕ရွိ၀ယ္ႏုိင္ပါေသးတယ္။ စား၀တ္ေနေရးအတြက္
နည္းနည္းပဲ ၀ယ္ႏုိင္တာကိုေတာ့ ဒီလိုေနရာေတြ တစ္သီးတစ္သန္႔ႀကီး
ကားခအကုန္ခံၿပီး ေန႔စဥ္စားေနတဲ့သူေတြကေတာ့ မ၀ယ္ၾကပါဘူး။ နီးရာေနရာမွာပဲ
၀ယ္ယူသံုးစဲြၾကပါတယ္။ အမ်ားႀကီး၀ယ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ တကယ့္ကို
၀ယ္လို႔ေကာင္းတဲ့ေနရာေတြပါပဲ။ ဥပမာ တစ္ပတ္စာ အသီးအရြက္၀ယ္မယ္။
အလွဴလုပ္ဖို႔အတြက္ ၀ယ္ျခမ္းမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကၽြန္မကေတာ့ သီရိမဂၤလာေစ်းသစ္
ခုေျပာင္းလိုက္တဲ့ သရက္ေခ်ာင္းမွတ္တိုင္နဲ႔ အို၀မ္းမွတ္တိုင္ၾကားက
ေစ်းကို သြား၀ယ္မွာပါ။ တကယ္လို႔ အလွဴက မုန္႔ဟင္းခါးခ်က္မယ္ဆိုရင္ေတာ့
ငါး၀ယ္ဖို႔ လိုလာၿပီေပါ့ ဒါဆိုရင္ေတာ့ ငါးလည္း လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ရမယ္
ေစ်းႏႈန္းလည္း ဆစ္လို႔ရမယ့္ ၾကည္ျမင္တိုင္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းက ကမ္းနားေစ်းနဲ႔
နတ္စင္လမ္းမွတ္တိုင္နားက စံျပငါးေစ်းကို ေျပးသတိရလုိက္ပါ။ သီးသန္႔ေလးေတြ
ေရာင္းခ်တာကို ေလ့လာၾကည့္မိတာပါ။ ေနာက္ အာေသာကမွတ္တုိင္အနီး
ဂံုးေက်ာ္တံတားအလြန္က ၾကက္ဘဲေစ်းဆိုတာလည္း သီးသန္႔ဒိုင္သဖြယ္
ေတြ႕ရျပန္တယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လယ္မွာရွိတဲ့ လမ္းမတခ်ဳိ႕ကို
အီလက္ထေရာနစ္ပစၥည္း အမ်ားစုေရာင္းခ်တဲ့လမ္း၊
ဓာတ္ပံုနဲ႔ဆက္စပ္ပစၥည္းအမ်ားစု ေရာင္းခ်လုပ္ကိုင္တဲ့လမ္း၊ စကၠဴပံုႏွိပ္၊
စာေပလုပ္ငန္းအမ်ားစု ေရာင္းခ်လုပ္ကိုင္တဲ့လမ္း၊ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္း၊
ေတးသံသြင္းလုပ္ငန္းဆိုင္ရာ အမ်ားစု ေရာင္းခ်လုပ္ကိုင္တဲ့လမ္း စသျဖင့္
စုစည္းေနတာကို ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီလိုလမ္းေတြမွာ
မ်ဳိးတူပစၥည္းတူမ်ားသာလွ်င္ ရွိေနတတ္တာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။
ေရာေထြးယွက္ႏႊယ္ေနတဲ့သေဘာေတြလည္း ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အမ်ားစုေသာ
၀ယ္ယူသူတို႔ဟာ စုစည္းထားတဲ့ ေစ်းကြက္အတြင္းသို႔သာ သြားေရာက္၀ယ္ယူတတ္တာကို
ေတြ႕ရပါေတာ့တယ္။ ဘယ္ေနရာမွာ ဘာပစၥည္းေတြ စုေနေသးလဲ။ ကားေလာကနဲ႔
ဖုန္းေလာကေတာ့ အေတာ္ကို ျပန္႔လာေနတာကို ေတြ႕ရွိရပါတယ္။
ႏွစ္သစ္အျမင္ေလးေတြ ေျပာရင္းနဲ႔ ေပ်ာ္ရႊင္ခ်မ္းေျမ့ၾကပါေစေနာ္။